Ali Rıza Utar Edep ve Hayâ'nın yaşantımızdaki yeri
Yazı Detayı
17 Eylül 2020 - Perşembe 12:43
 
Edep ve Hayâ'nın yaşantımızdaki yeri
Ali Rıza Utar
 
 

Edep ve hayâ duygusuna sahip olan kişi, “Nerede olursanız O sizinle beraberdir” ayeti uyarınca kulluğun bilincinde olarak bir hayat yaşamalıdır.

“Ey Ademoğulları! Size, mahrem yerlerinizi örtecek giysi, süslenecek elbiseler verdik. Takva elbisesi var ya, işte o daha hayırlıdır. Bu (giysiler), Allah’ın rahmetinin alametlerindendir. Belki öğüt alırlar (diye onları insanlara verdik).” Araf/26

Hayâ, utanma duygusu ve edepliler anlamında olup insanın akla, dine, medeni ve insani kanunlara aykırı her türlü çirkin şeyden kendini uzak tutması ve çekinmesi demektir. İnsan için tabii bir fıtrat olan hayâ duygusu, aynı zamanda insanı diğer canlılardan ayırt edici bir özelliktir. Çünkü dinimiz, giyim kuşamdan her türlü tutum ve davranışımıza kadar bir Müslümanın uyması gereken kuralları edep ve hayâ ölçüsüyle belirlemiş, İslam’da utanma duygusu, “Hayâ imandandır” düsturu ile dinin bir parçası olarak kabul edilmiştir.

Kur’an-ı Kerim’de bu konuda; “Ey Ademoğulları! Size, mahrem yerlerinizi örtecek giysi, süslenecek elbiseler verdik. Takva elbisesi var ya, işte o daha hayırlıdır. Bu giysiler, Allah’ın rahmetinin alametlerindendir.”  buyurulmaktadır.

Hayâ, sadece kanun ve toplum baskısı veya ceza korkusu sebepleriyle toplum içerisinde ahlaklı ve edepli davranış sergilemek değil, yalnız kaldığımızda bile kendimize ve Yüce Rabbimize aynı hassasiyetle ihsan derecesinde saygılı olabilmek, “Her ne kadar gözler O’nu idrak edemese de O gözleri idrak eder” inancı ile yalnız olmadığımızı akıldan çıkarmamaktır. Özellikle ifade etmeliyiz ki, ‘Ahlaki temizlik, ırz, namus, insanın dine ve edebe aykırı söz ve fiillerden uzak durması’ anlamına gelen iffet ve utanma duygusunun sadece kadınlarımızda bulunması gereken bir değer olarak algılanması yanlıştır. İffet ve hayâ duygusu kadın-erkek herkes için dini bir yükümlülüktür

Allah’a karşı duyulan hayâ O’nun emir ve yasaklarına uymakla olur. Hz. Peygamber, “Allah’tan gereği gibi hayâ ediniz” buyurduğunda, “Ya Resulallah, Allah’tan gereği gibi ne şekilde hayâ edebiliriz?” sorusuna, Allah Resulü: “Kim dil, göz, kulak gibi organlarını, karnını ve karna bağlı olan (cinsel) organını korur, kendisini dünya hayatının süsüne kaptırmaz, ölümü unutmazsa o kimse, Allah Teâlâ'dan gereği gibi hayâ etmiş olur” buyurmuşlardır.

Edep ve hayâ duygusuna sahip olan insan, “Nerede olursanız O sizinle beraberdir”  ayet-i kerimesi uyarınca kulluğun bilincinde olarak bir hayat yaşamalıdır. Unutulmamalıdır ki, bir insanın insanlıktan nasibi, hayâdan hissesi ölçüsündedir.

 
Etiketler: Edep, ve, Hayâ'nın, yaşantımızdaki, yeri,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
22 Ekim 2020
Nasıl bağışlanırız !!!
08 Ekim 2020
AFFIN ÖNEMİ
02 Ekim 2020
Faydasız ve Gereksiz Konuşmalar
10 Eylül 2020
ALLAH'A KUL OLMAK
28 Ağustos 2020
İMAM HÜSEYİN (as) VE AŞURA
13 Ağustos 2020
EMANET’İN ÖNEMİ
23 Temmuz 2020
İMAM ALİ'DEN (as) NASİHATLAR
17 Temmuz 2020
Hayatımızda Tevazu ve Kibirin yeri
09 Temmuz 2020
EBEVEYNİN BEDDUASI
02 Temmuz 2020
İslamda Çocuk Sevgisi
25 Haziran 2020
İHLASLA YAPILAN AMELİN FAYDALARI
18 Haziran 2020
EBEDİ HAYAT
16 Nisan 2020
Dua Ederken !!
09 Nisan 2020
HZ.MEHDİ’NİN (AS) ZUHUR ALAMETLERİ
03 Nisan 2020
Dinde kin gütmenin yeri nedir?
26 Mart 2020
ŞABAN AYI DUASI (1)
19 Mart 2020
İslamda Temizlik
12 Mart 2020
Büyük Günahlar
28 Şubat 2020
Recep Ayı, Fırsat Ayıdır
17 Şubat 2020
Güzel Huy
24 Ocak 2020
Hz. Fatıma'dan (s.a) hikmetli sözler
16 Ocak 2020
Namaz'ın önemi
08 Ocak 2020
İslamda kardeşliğin önemi
12 Aralık 2019
Kıyametin Anlatılamaz Azameti
06 Aralık 2019
Suskunluğun Üstünlüğü
22 Kasım 2019
Öfke ve Kontrolü
08 Kasım 2019
En iyi Ümmetin Belirtisi
25 Ekim 2019
Efendimizden Hikmetli İnciler
04 Ekim 2019
NASIL DUA ETMELİYİZ?
06 Eylül 2019
MATEM AYI
30 Ağustos 2019
Cuma Namazı
26 Temmuz 2019
En Büyük Nimet: Dua
12 Temmuz 2019
Haccın önemi
05 Temmuz 2019
İslam ve Kadın
21 Haziran 2019
Helâl Kazanç
30 Mayıs 2019
Gençlikte ibadet
20 Mayıs 2019
Tövbe Ayetleri
14 Mayıs 2019
Yetime el uzatmak
10 Mayıs 2019
RAMAZAN AYINDA AMELLERİN SEVABI
09 Mayıs 2019
Ramazan Tavsiyeleri
08 Mayıs 2019
Şabaniye Hutbesi
07 Mayıs 2019
Ramazan Ayı Adap ve Görgüsü
19 Nisan 2019
Hz. Mehdi (a.s)
12 Nisan 2019
Şaban Ayı'nın Fazileti
05 Nisan 2019
Hz. Ali (as) Halkın Malını Nasıl Kullanırdı?
21 Mart 2019
NEVRUZ BAYRAMI
14 Mart 2019
Şeytan’ın Feryatları
08 Mart 2019
Recep Ayı
01 Mart 2019
Hikmetli İnciler
21 Şubat 2019
Tevekkül ile İşe Sarılma
08 Şubat 2019
Vicdan Azabı
01 Şubat 2019
İnsanlarla Oturup Kalkmanın Adabı
18 Ocak 2019
ANNEYE SAYGI
11 Ocak 2019
İSLAMDA İFFET VE HAYA'NIN ÖNEMİ
04 Ocak 2019
AHLAK
Haber Yazılımı