Osmanlı’dan Sanayi 5.0’a: Aydınlar Ocağı’nda Teknoloji ve Rekabet Tartışıldı

Kocaeli Üniversitesi İşletme Fakültesi öğretim üyelerinden Prof. Dr. Ayşe Günsel’in konuk olduğu toplantıda “Türkiye Teknoloji Kuşağında Nerede? Sanayi 4.0’dan 5.0’a Rekabetçilik Yol Haritası” konulu sunumuyla, Osmanlı İmparatorluğundan günümüze Türkiye’nin sanayi devrimlerindeki yeri ve geleceği tartışıldı. Sanayi devrimlerini kaçıran Osmanlı İmparatorluğu’nun, Tanzimat Fermanı ile kaçırdıklarını yakalamaya çalıştığını, bunun için yurt dışına çok sayıda öğrenci gönderiildiğini, fakat gönderim yapılırken, toplumun en zeki veya akıllı bireylerinin yerine Paşa çocuklarının gönderildiğini, oysa benzer dönemlerde benzer durumda olan Japonya’da, köy köy dolaşılarak, toplumun en zeki ve akıllı çocuklarının bir araya getirilip milli benlik ile yetiştirilerek yurt dışına gönderildiğini ve bunların dönerek ülkelerine oldukça faydalı olduklarını anlattı. Bizde ise yurt dışına gidip gelen öğrencilerin ideoloji üzerinde durduklarını ve bu yüzden sanayi devrimlerinde yine beklenen sıçramanın yapılamadığını belirtti. Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasından sonra bir sıçrama yapıldığını ancak bunun sürdürülemediğini ifade eden Günsel, geleceğe dönük vizyoner bakış açılarına ihtiyaç duyulduğunu, belirlenecek olan alanlarda devlet teşvikinin şeffaf bir şekilde devam etmesinin önemini vurguladı. Prof. Dr. Günsel konuşmasında ayrıca, Endüstri 4.0’ın ağırlıklı olarak dijitalleşme, otomasyon, yapay zekâ ve verimlilik odaklı bir dönüşümü temsil ettiğini, Sanayi 5.0’ın ise bu teknolojik altyapıyı merkeze alarak insanı yeniden üretim süreçlerinin merkezine yerleştiren, sürdürülebilirlik, toplumsal fayda ve dirençli ekonomi kavramlarını önceleyen yeni bir paradigma sunduğunu ifade etti. Avrupa Birliği başta olmak üzere gelişmiş ekonomilerin Sanayi 5.0 vizyonuna yönelmesinin tesadüf olmadığını belirten Günsel, Türkiye açısından bu geçişin gecikmeden ve stratejik bir yol haritası ile ele alınmasının kritik önemde olduğunu vurguladı. Aksi halde, Sanayi 4.0’ın tam anlamıyla içselleştirilememesi durumunda Sanayi 5.0 sürecinin de kaçırılabileceğine dikkat çekerek, eğitim, nitelikli insan kaynağı, teknoloji geliştirme ve sanayi–üniversite iş birliğinin eş zamanlı ilerlemesi gerektiğinin altını çizdi. Prof. Dr. Günsel, Sanayi 5.0’ın Türkiye için genç ve dinamik nüfus, güçlü KOBİ yapısı ve esnek üretim kabiliyeti sayesinde önemli fırsatlar sunduğunu; ancak nitelikli insan kaynağı eksikliği, teknolojiye erişimde eşitsizlik ve uzun vadeli sanayi politikalarının yetersizliği gibi risklerin bu dönüşümü sekteye uğratabileceğine dikkat çekti. Kocaeli Aydınlar Ocağının üyelerinin de soru ve yorumları ile interaktif olarak katılım sağladığı söyleşi, Aydınlar Ocağı Üyesi Tenzile Görgün’ün Prof. Dr. Ayşe Günsel’e plaket takdiminin ardından, Banu Aykan, Dr. Süleyman Pekin ve İdris Türkten’in kitap takdimleri ile son buldu. Fotoğraf açıklamaları KAO-1: Prof. Dr. Ayşe Günsel, Tenzile Görgün KAO-2: Yönetim Kurulu: Hikmet Baltacı, Banu Aykan, Salih Işık, Prof. Dr. Ayşe Günsel, Prof. Dr. Tahir Serkan Irmak, Nail Baki, Şenol Karamus, Şeref Gönenli